انباشت نخاله‌های ساختمانی در ارومیه تهدید منظر شهری و سلامت

خاک، یکی از اساسی‌ترین بسترهای حیات و رشد اکوسیستم‌هاست و تخریب آن، روندی جبران‌ناپذیر و بلندمدت دارد. نخاله‌های ساختمانی علاوه بر ایجاد آلودگی بصری، می‌توانند منجر به فرسایش خاک، جلوگیری از نفوذ آب، آلودگی منابع آب‌های زیرزمینی و گسترش آلودگی‌های ثانویه شوند؛ مسائلی که مستقیماً کیفیت زندگی و سلامت شهروندان را تحت‌تأثیر قرار می‌دهند. این موضوع نشان می‌دهد که مدیریت صحیح پسماندهای ساختمانی تنها یک اقدام خدمات شهری نیست، بلکه گامی مهم برای حفاظت از خاک، محیط‌زیست و حقوق نسل‌های آینده به شمار می‌رود.
علی احمدی، از اهالی ساکن در محدوده جاده انهر، اظهار کرد: انباشت نخاله‌های ساختمانی در این محدوده علاوه بر ایجاد منظره‌ی نازیبا، موجب نگرانی خانواده‌ها شده است. در این زمین‌های خالی، کودکان مشغول بازی هستند و وجود چاله‌ها و توده‌های نخاله، احتمال بروز حوادث را بالا می‌برد.
این شهروند گفت: ما انتظار داریم این پاکسازی‌ها به صورت مقطعی انجام نشود و مدیریت پسماند به شکل مستمر و برنامه‌ریزی شده ادامه پیدا کند تا محیط زندگی مردم ایمن و سالم باقی بماند.
مشاهده نخاله‌های ساختمانی اثر منفی بر نگاه گردشگران دارد
مونا رحیمی، فعال حوزه گردشگری شهری نیز گفت: ارومیه به‌عنوان یکی از شهرهای گردشگرپذیر، نیازمند حفظ و ارتقای منظر ورودی‌های خود است. مشاهده نخاله‌های ساختمانی در ورودی شهر می‌تواند تصویر ذهنی بازدیدکنندگان را تحت تأثیر قرار دهد و بر نگاه گردشگران نسبت به شهر اثر منفی بگذارد. تلاش‌ها برای جذب گردشگر زمانی نتیجه‌بخش خواهد بود که هم‌زمان با اقدامات تبلیغی، به زیبایی و نظم بصری شهر نیز توجه شود و مدیریت نخاله‌ها به‌عنوان بخشی از هویت شهری مورد توجه قرار گیرد.
مدیریت نخاله‌های ساختمانی در ارومیه شتاب بیشتری می‌گیرد
مختار خانی، رئیس اداره محیط‌زیست شهرستان ارومیه، اعلام کرد: مدیریت نخاله‌های ساختمانی به عنوان یکی از چالش‌های زیست‌محیطی مهم همیشه در جلسات کارگروه مدیریت پسماند شهرستان مورد بررسی قرار می‌گیرد و با تصمیم جمعی اعضا، به‌سرعت وارد فاز اجرایی شده و شتاب گرفته است. این بار مسیر مواصلاتی جاده انهر توسط سازمان مدیریت پسماند شهری شهرستان ساماندهی و پاکسازی شده و این اقدام بیانگر عزم جدی مدیریت شهری و دستگاه‌های اجرایی شهرستان برای بهبود وضعیت زیست‌محیطی و ارتقای شاخص‌های سلامت شهری در ادامه سالم‌سازی محیط زندگی است. عملیات پاک‌سازی و جمع‌آوری نخاله‌های ساختمانی از محور جاده انهر در حال اجراست و این اقدام در آستانه روز جهانی خاک، نمادی از همراهی مدیریت محلی با اهداف توسعه پایدار و مسئولیت‌پذیری محیط‌زیستی به شمار می‌رود.
رییس محیط زیست ارومیه گفت: نقش این طرح در بهبود منظر عمومی و جلوگیری از آلودگی‌های ثانویه بسیار مهم است چرا که ارومیه شهری توریست‌پذیر است و توجه به منظر شهر بسیار حائز اهمیت است.
تخلیه نخاله صرفاً در محل‌های مجاز انجام شود
رئیس سازمان مدیریت پسماند شهرداری ارومیه از اجرای طرح جمع‌آوری مکانیزه نخاله‌های ساختمانی از مقابل درب منازل خبر داد و هم‌زمان بر لزوم تخلیه نخاله‌ها صرفاً در محل‌های مجاز تأکید کرد.
هادی بصاری، با اشاره به سامان‌دهی فرایند جمع‌آوری و انتقال نخاله‌های عمرانی گفت: شهروندان و مالکان ماشین‌آلات حمل نخاله‌های ساختمانی موظف‌اند پیش از هر گونه فعالیت عمرانی یا تعمیراتی که منجر به تولید ضایعات و نخاله می‌شود، برای دریافت باکس‌های مخصوص ذخیره نخاله با ستاد خاک و نخاله سازمان به شماره ۰۴۴-۳۲۷۶۸۳۷۳ یا سامانه ۱۳۷ شهرداری ارومیه تماس بگیرند. بر اساس ماده ۱۶ قانون مدیریت پسماند، تخلیه غیرمجاز نخاله‌های ساختمانی در معابر عمومی، حاشیه شهر و اراضی بایر تخلف محسوب شده و با متخلفان برخورد قانونی صورت خواهد گرفت.
بصاری با اشاره به فعالیت ایستگاه‌های مجاز تخلیه نخاله در سطح شهر گفت: در حال حاضر، ایستگاه‌های مجاز شامل مسیر جاده اشنویه (روستای قره‌آغاج – کوی صنعت – آجرپزی شقاقی)، کیلومتر ۶ جاده سرو (گودال کوره‌خانه خوبهی) و کیلومتر ۱۸ جاده سرو (سایت دفن نازلو) آماده ارائه خدمات به شهروندان هستند. ماموران گشت سازمان موظف‌اند در صورت مشاهده تخلف، ابتدا تذکر و اخطاریه اول صادر کنند و در صورت بی‌توجهی، اخطاریه دوم را صادر کرده و در نهایت اقدام به جمع‌آوری مصالح ساختمانی کنند. متخلف برای بازپس‌گیری مصالح، ملزم به پرداخت هزینه حمل و جریمه مصوب شورای اسلامی شهر ارومیه خواهد بود.
بصاری همچنین از شهروندان خواست در صورت مشاهده هر گونه تخلیه غیرمجاز نخاله، مستندات خود را به صورت عکس یا فیلم به سازمان ارسال کنند تا موضوع از طریق مراجع ذی‌صلاح پیگیری شود حفظ پاکیزگی و زیبایی شهر، نیازمند مشارکت همگانی است. با رعایت مقررات و همکاری شهروندان، می‌توان شهری پاک، ایمن و عاری از نخاله داشت.
انباشت نخاله‌های ساختمانی در ارومیه نه‌تنها به چهره شهر آسیب می‌زند، بلکه تهدیدی برای سلامت کودکان و محیط زیست محسوب می‌شود. شهروندان خواستار استمرار پاکسازی و مدیریت مستمر پسماند هستند تا هم منظر شهری حفظ شود و هم خطرات احتمالی کاهش یابد.
اقدام اخیر مدیریت شهری و محیط‌زیست ارومیه در مسیر جاده انهر، هر چند گامی مثبت است، اما برای ایجاد تحول واقعی و پایدار، نیازمند برنامه‌ریزی منسجم و بلندمدت در سراسر شهر است.
این گزارش نشان می‌دهد که حل این معضل، تنها مسئولیت دستگاه‌های اجرایی نیست؛ بلکه همراهی مردم و توجه به حقوق نسل‌های آینده نیز نقش کلیدی دارد.