صداهای بلند و صداهای خاموش

نسیبه پیرایش

تماشای صحنه هو شدن اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه، در شبکه‌های اجتماعی، واقعا تاثرانگیز بود. ماجرا از پایان تئاتر آرش آغاز شد جایی که در پایان تئاتر، بقایی، تریبون را به دست گرفت تا از عوامل آن تشکر و قدردانی کند؛ اما عده‌ای برخلاف انتظار شروع به «هو کردن» او کردند. افرادی که به نظر می‌رسد اغلب از قشر مرفه جامعه باشند. چون واقعا تهیه بلیط سه میلیونی برای هر کسی در این روزگار، کار ساده‌ای نیست.
قشری که این روزها، عمدتا در مقابل جماعت حاضر در خیابان (کسانی که پرچم دفاع از کشور و حاکمیت را هر شب بلند می‌کنند و عمدتا از قشر کم برخوردار و متوسط جامعه هستند) قرار می گیرند. قشری که ساکت هستند اما صدایشان را عمدتا با زیر سوال بردن و به تمسخر گرفتن هر چیز اعلام می‌کنند.
این تقابل و تضاد طبقاتی البته با تضادهای سیاسی در هم تنیده شده است. (هر چند که حضور طولانی مدت در خیابان کار را به جایی رسانده که شعارها به جای آمریکا و اسرائیل متوجه قالیباف، عراقچی و پزشکیان بشود).
در واقع ما با دو طیف روبرو هستیم: گروهی که با تمام ابعاد حاکمیت، مخالف هستند و گروهی که اغلب با حاکمیت موافقند.
از این رو به نظر می‌رسد که این هو کردن صرفا واکنشی به جایگاه حاکمیتی بقایی بوده است؛ و عملکرد او که همین چندی پیش برای عبارت «ما هم ابرقدرت هستیم.»، مورد تشوبق قرار گرفته بود، برای طبقه برخوردار جامعه چندان اهمیتی نداشت. اما نکته‌ی مثبت ماجرا، فراهم شدن فرصتی برای مواجهه مستقیم مسئولان با بخشی از جامعه بود که نارضایتی خود را به این شکل ابراز می‌کند. با این حال مسئله‌ی اساسی‌تر این است که جامعه‌ی ایران را نمی‌توان به دو گروه موافق و مخالف فروکاست. جامعه‌ای متکثر با خواسته‌ها، نگرانی‌ها و دیدگاه‌های متفاوت، فراتر از صداهایی است که در خیابان یا شبکه‌های اجتماعی بیش از دیگران شنیده می‌شوند.