نشست سهجانبه چین، روسیه و آمریکا قرار است روز پنجشنبه در حاشیه اجلاس همکاری اقتصادی آسیا-اقیانوسیه (اپک) در شنژن چین برگزار شود؛ این نخستین باری است که رهبران این سه کشور، در چنین قالبی با یکدیگر دیدار میکنند.
نسیبه پیرایش
در همین راستا، از چند روز پیش گمانهزنیها درباره محورها و خروجی این نشست به اوج رسیده و ناظران متفقالقولند که موضوع اصلی این جلسه «ایران» است؛ اما درباره برآیند و خروجی آن، اختلافنظرهای اساسی وجود دارد.
دستگاه دیپلماسی کشورمان، به نقل از سخنگوی وزارت امور خارجه، این رویداد را طبیعی ارزیابی کرده و گفته است: «اینکه سه قدرت جهانی بخواهند درباره یک قدرت دیگر گفتوگو کنند، امر عجیبی نیست. ما با روسیه و چین در تماس نزدیکیم؛ آنها شرکای راهبردی ما هستند و مواضع جمهوری اسلامی ایران را بهخوبی میدانند.»
در مقابل، چهرههایی مانند حشمتالله فلاحتپیشه، معتقدند حداکثر خروجی این جلسه، تصویرسازی از ایران بهعنوان «کره شمالیِ بدون بمب اتمی» خواهد بود. او ریشه این رویکرد را در تصورات این سه قدرت میداند که خود را بهنوعی «قیم» ایران میپندارند؛ وضعیتی که به باورش، معلول خطاهای راهبردی در سیاست خارجی، امتناع از مذاکره مستقیم با آمریکا و وانهادن سرنوشت کشور به میانجیهاست. نتیجه این نگاه، خطر معامله دو قدرت شرقی با ایالات متحده بر سر منافع ایران خواهد بود.
اما اگر بخواهیم میان این دو نگاه، گزینهای میانه را تصور کنیم، باید معادلات میدانی و فشارهای اخیر را هم به محاسبه بیاوریم؛ بهویژه با در نظر گرفتن این گزاره که ایران در مذاکرات مربوط به توافق احتمالی – از جمله موضوع کاهش زمان بازگشایی [یا بستن] تنگه از هفت روز به دو روز– دست بالا را گرفته و توپ را به زمین آمریکا انداخته است. از سوی دیگر، اختلالات اخیر در سیستم حملونقل هوایی ایالات متحده – که از نظر کارشناسان ابزاری برای جهتدهی به افکار عمومی و مدیریت فضای روانی در داخل آمریکا ارزیابی میشود – و ترس و اضطراب مقامات آمریکایی و پناه بردنشان به مخفیگاهها، پازل پیچیدهتری را پیش چشم میآورد. با احتساب این مؤلفهها، شاید بتوان خروجی این نشست را کاملاً متفاوت و دور از انتظارهای مرسوم ارزیابی کرد.
از این رو شاید بتوان گفت، چین و روسیه در نشست شنژن، نه در مقامِ «قیمِ معاملهگر»، بلکه در نقش «مدیرانِ مهارِ بحران» ظاهر خواهند شد. خروجی این نشست سهجانبه نه تسلیم ایران خواهد بود و نه پاره کردنِ طناب ارتباطی مسکو و پکن با تهران؛ بلکه فرمولی برای «تخفیفِ فشار و خریدِ زمان» است. در این سناریو، مسکو و پکن به آمریکا تفهیم خواهند کرد که عبور از خطوط قرمزِ ایران هزینهای غیرقابلتحمل دارد و از سوی دیگر، با ایجاد یک کانالِ مدیریتشده، تلاش خواهند کرد از هرگونه شوکِ غیرقابل کنترل در بازارهای جهانی و مسیرهای انرژی جلوگیری کنند؛ وضعیتی که در آن ایران با تکیه بر بازدارندگی خود، همزمان هم بازی را اداره میکند و هم اجازه نمیدهد منافعش قربانی سازشهای پشت پرده شود.
با این حال، در بازی پیچیدهٔ سیاست، قطعیتی وجود ندارد و تغییر ناگهانی مسیر تحولات همواره یکی از احتمالات است.
منبع خبر «خبرگزاری امین» است و پایگاه خبری _تحلیلی امین در قبال محتوای آن هیچ مسئولیتی ندارد. چنانچه محتوا را شایسته تذکر میدانید، خواهشمند است کد ( 465309 ) را همراه با ذکر موضوع به شماره 09141143384 پیامک بفرمایید.با استناد به ماده ۷۴ قانون تجارت الکترونیک مصوب ۱۳۸۲/۱۰/۱۷ مجلس شورای اسلامی و با عنایت به اینکه پایگاه خبری _تحلیلی امین مصداق بستر مبادلات الکترونیکی متنی، صوتی و تصویر است، مسئولیت نقض حقوق تصریح شده مولفان در قانون فوق از قبیل تکثیر، اجرا و توزیع و یا هر گونه محتوی خلاف قوانین کشور ایران بر عهده منبع خبر و کاربران است.