رفع حصر و ایران پس از جنگ

نسیبه پیرایش

در بحبوحه‌ی تحولات سیاسی اخیر، اخباری مبنی بر رفع حصر میرحسین موسوی و زهرا رهنورد در فضای مجازی منتشر شده است. رسانه عبدی مدیا در توئیتی مدعی شد که با موافقت رهبری این حصر به طور کامل برداشته شده است. با این حال هنوز هیچ منبع رسمی یا نهاد مسئول و همچنین خانواده‌ی ایشان، این روایت را تائید نکرده‌اند.
جواد امام، فعال سیاسی اصلاح‌طلب، در گفتگو با آوش ضمن اشاره به هماهنگی‌های در شرف انجام در شورای عالی امنیت ملی تاکید کرد: «باتوجه به کسالت‌هایی که برای ایشان حادث شده و برای رفع نگرانی‌های موجود، موضوع رفع حصر در دستورکار قرار گرفته است. فضای مثبتی نسبت به رفع حصر وجود دارد و ان‌شاءالله هرچه سریع‌تر محقق شود.»
این خبر در حالی منتشر می‌شود که تلاش‌های دولت‌های پیشین در این زمینه به نتیجه نرسیده بود، اما اکنون در فضای پس از پایان جنگ و دستیابی به توافق، امیدی دوباره برای گشایش سیاسی در جامعه شکل گرفته است.
برخی تحلیلگران یکی از پیامد‌های جنگ آمریکائی- صهیونیستی علیه ایران را قدرت گرفتن جریان افراطی و گرایش نظام جمهوری اسلامی به رادیکال شدن می‌دانند. اما حضور مردم در صحنه نشان داد که جامعه همچنان کنشگر اصلی است. تجربه حفظ کشور در جنگ و دستیابی به توافق ثابت کرد که اراده ملی از هر خواست و اراده‌ای قوی‌تر است.
در ایران جدید که پس از جنگ در حال متولد شدن است، ضرورت دارد که فضای سیاسی به گونه‌ای بازسازی شود که تمامی جریان‌های وفادار به قانون اساسی، فرصت فعالیت، نقد و اظهار نظر داشته باشند. انتظار می‌رود در این فضای تازه، سیاست‌گذاری‌ها به سمت حذف پدیده‌ی «زندانی سیاسی» پیش برود و در مقابل دست جریان خودسر، باندهای ناسالم قدرت و افراط‌گرایانی که همواره راه را برای احزاب قانونی تنگ کرده‌اند از میدان سیاست کوتاه شود.
در واقع آن چه در سال‌های اخیر به بدنه سیاسی کشور آسیب جدی وارد کرد، نفوذ خزنده دولت‌های سایه و باندهای سیاسی بود که با گروگان گرفتن مفهوم امنیت، فضای تنفس برای کنشگران مدنی را به حداقل رساندند. این جریان‌های افراطی که بقای خود را در انقباض فضای سیاسی می‌ببینند، همواره تلاش کرده‌اند با برچسب زنی، احزاب و افراد معتدل را از دایره‌ی فعالیت خارج کنند. چیزی که این روزها به وضوح در ماجرای مذاکره و رسیدن به توافق می‌بینیم. اما در نهایت آنچه رخ داد نشانه‌هایی از بلوغ ساختاری بود، جایی که حاکمیت متوجه شد برای عبور از بحران‌های بزرگ، بیش از هر چیز به «سرمایه اجتماعی» و «آشتی ملی» نیاز دارد. از طرفی مردم هم نشان دادند که به عنوان صاحبان اصلی این خانه، دیگر حاضر نیستند هزینه‌های انزوای سیاسی و رادیکالیسم را بپردازند.
رفع حصر در این سیاق، نه فقط یک اقدام نمادین، بلکه گامی عملی برای بازگشت به قانون و پایان دادن به دوران یک جانبه‌گرایی کسانی است که خود را فراتر از قانون می‌پنداشتند. امیدواریم با تائید هرچه سریعتر این خبر، این رویا محقق شود.