سخنی با وزیر محترم علوم

عاطفه پیرایش دانشجوی دکتری فلسفه

هفته ی گذشته وزیر علوم کشورمان از دانشجویان محجبه آذربایجانی دعوت کرد تا در دانشگاه های ایران تحصیل کنند. این در حالی است که که این دانشجویان زن برای شرکت در این دانشگاه ها باید پوشش خود را تغییر دهند تا اجازه ی ورود به دانشگاه را داشته باشند و در غیر این صورت، به دلیل رعایت نکردن مقررات پوشش و حجاب در دانشگاه ندارند و نمی توانند وارد شوند. مقررات پوشش می گویند دانشجویان زن باید از مقنعه برای ورود به دانشگاه استفاده کنند و مانتوهایی بپوشند که قد آنها پایین تر از زانو باشد و شلوارهایی بپوشند که قد مناسبی داشته باشد و تنگ نباشد.
از این رو به نظر می رسد دانشگاه های ایران برای کسانی که به دنبال آزادی در انتخاب پوشش هستند و از سیاست های تحمیلی دولت آذربایجان در انتخاب نوع پوشش انتقاد می کنند، گزینه ی مناسبی نباشد. مگر آنکه وزارت علوم در نظر داشته باشد قوانین پوششی خاصی را برای دانشجویان خارجی در نظر بگیرد و این دانشجویان بدون التزام به قوانینی که در خصوص دانشجویان بومی اجرا می شود، در دانشگاه ها حاضر شوند، چنانکه در حال حاضر نیز مشاهده می کنیم که پوشش دانشجویان زن عراقی در دانشگاه تبریز متفاوت از موازین پوششی این دانشگاه است.
در هر حال ما به دانشجویان آذربایجانی توصیه می کنیم پیش از اقدام به ثبت نام در دانشگاه های ایران، قوانین و شیوه ی نامه ی پوشش مربوطه را مطالعه بکنند و صرفا بر پایه ی بیانیه های سیاسی مسئولان ایرانی تصمیم گیری نکنند.
همچنین این دانشجویان باید شرایطی فعلی ایران را نیز در نظر بگیرند و به این نکته توجه کنند که با توجه به بالا بودن احتمال شروع مجدد جنگ میان ایران و امریکا و اسرائیل، احتمال دارد که دانشگاه های ایران به زودی مجازی شوند. این در حالی است که کارشناسان تاکید می کنند که آموزش مجازی در دانشگاه های ایران در وضعیت فعلی خود کاستی ها و کمبودهای بسیاری دارد و کیفیت پایینی دارد.
این دسته همچنین باید به این نکته توجه کنند که در صورت آغاز جنگ، اینترنت بین الملل در ایران قطع خواهد شد که دسترسی به آموزش مجازی را دشوار می کند و سبب می شود که این افراد ارتباط خود با خانواده و نزدیکانشان را در آذربایجان به طور کامل از دست بدهند.
توجه به این مسائل به ویژه زمانی اهمیت فزاینده ای پیدا می کند که در نظر آوریم که مطابق برخی تحلیل های داخلی و خارجی، احتمال آنکه این درگیری ها به جنگی فرساینده و طولانی مدت تبدیل شود و حداقل تا پایان دوره ی ریاست جمهوری ترامپ ادامه یابد، وجود دارد و این مسئله به این معنی است که تحصیل این دانشجویان و شرایط زندگی آنها در دو سال آینده دستخوش شرایط جنگی کشور خواهد بود.
از سوی دیگر، بیانیه های جدید جریان های تندرو و موضع گیری های اخیر صدا و سیما نشان می دهد که روابط سیاسی و دیپلماتیک ایران و آذربایجان ممکن است تحت الشعاع جنگ ایران و اسرائیل قرار بگیرد. یعنی آن که احتمال دارد ایران مطابق راهبرد خود برای مقابله با حملات نظامی امریکا و اسرائیل، در دور جدید جنگ علاوه بر همسایه های جنوبی، به همسایه های شمالی خود و پایگاه های امریکایی مستقر در آنها حمله کند. چنین وضعیتی می تواند دانشجویان آذربایجانی را که قصد تحصیل در ایران را دارند، در وضعیت آشفته و دشواری قرار دهد.
حال باید پرسید آیا وزیر محترم علوم به این موارد و مشکلات اندیشیده است و راهی برای حل آنها یافته است تا زمینه ی لازم برای تحصیل دانشجویان محجبه ی آذربایجانی در دانشگاه های ایران فراهم شود یا آنکه اظهارنظر جدید او صرفا یک شعار سیاسی بوده است و چنین طرحی اصلا امکان عملی شدن ندارد؟