سر بی کلاه امریکا!

انتظار می رود دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، ظرف چند روز آینده حکم خود را مبنی بر تایید یا عدم تایید پایبندی ایران به قرارداد هسته ای که از سوی دولت اوباما بسته شده بود، اعلام کند. واشنگتن پست روز پنج شنبه اعلام کرد که ترامپ بنا دارد برجام را تأیید نکند. هیأت تحریریه نیویورک تایمز همواره بر این مسئله تأکید کرده که عدم تأیید برجام، اقدامی نادرست بوده و در نهایت گامی است به سوی دشمن کردن ایران، یکی از قدرت های بزرگ منطقه، با آمریکا و این اقدام منجر به گسترش سلاح های هسته ای در سراسر جهان خواهد شد.
«بلومبرگ» به نقل از ۳ مقام دولتی آمریکایی که خواستند نامشان فاش نشود نوشت: «دونالد ترامپ» رئیس جمهور ایالات متحده در حال ارزیابی استراتژی جدید برای مقابله با برنامه اتمی ایران است که توافق هسته ای را نیز در عین حال حفظ کند! هر چند در این بین یادداشت نویس روزنامه الیوم ادعا کرده است که ترامپ می خواهد جنگی را آغاز کند اما اینکه ایران یا کره شمالی هدف آن باشد را فقط خودش می داند. وی وضعیت فعلی را آرامش قبل از طوفان دانسته و دلیل ادعای خود را خرید سامانه های پدافند موشکی از سوی عربستان و رقابت تسلیحاتی آمریکا با روسیه در منطقه دانسته است.
برجام یک قرارداد حقوقی در ابعاد بین المللی است، توافقی که ۲۲ ماه به طول انجامیده و نه صرفا ایالات متحده امریکا که به امضای ۵ عضو دائم شورای امنیت سازمان و ایضا آلمان رسیده است. برای پیش بینی رفتار ترامپ در قبال برجام باید محذوریت های وی را بررسی و با درک صحیح از شرایط منطقه و جهان شرایط را پیش برد. از سویی رفتار ترامپ با ایران و همچنین رفتار وی با توافق برجام دو مقوله جدا از هم است که باید جداگانه مورد بررسی قرار گیرد. به هر حال مباحث متععدی وجود دارد که محل دعوا بین دو کشور است که یکی از این موارد مسئله ی هسته‌ای است. آمریکا در سال های قبل نشان داده که نه تنها بر سر حق هسته ای ایران بلکه در قبال شهرک های موشکی و البته موضوعات سیاسی من جمله بحث حقوق بشر با ایران اختلاف دارد. این کلی بینی به زعم نگارنده در نحوه برخورد ترامپ با ایران محل بحث است!
ترامپ با وعده برهم زدن برجام به میدان آمد، دوستان منطقه ای و فرا منطقه ای وی و البته برخی نیروهای تندرو انتظار دارند شعارهای انتخاباتی لباس عمل بپوشد اما در همه جای دنیا مرسوم است که شعار از بیرون با عمل در داخل تفاوتش از زمین تا آسمان است. در خود ایران هم خیلی ها در ایام انتخابات حرف های قشنگ میزدند اما تا سی ام اردیبهشت فرا رسید و روز عمل آغاز شد، وعده ها هم فراموش شد یا قابلیت اجرا شدن نداشت!
آمریکا برای عدم پایبندی به برجام و در ادامه برخورد قهری با ایران لازم است دلایل واضح و قانونی ارائه کند! و صرف جر زنی در این فقره راهگشا نخواهد بود. در این مسیر اروپا سد جدی در مقابل آمریکاست!
برای اولین بار بعد از جنگ جهانی دوم مرکل در جایگاه صدراعظم آلمان و یکی از متحدین پر رنگ آمریکا در سخنانی اعلام کرد که “ما نمی‌توانیم در دوران جدید (دوران ترامپ) دنباله روی مطلق سیاست های آمریکا باشیم.” این مسئله به خوبی نشان از این دارد که ترامپ برای متقاعد کردن اروپا بایستی دلایل محکمه پسندی ارائه کند. مکرون هم در فرانسه نشان داده که اقلا در مورد برجام همسویی چندانی با آمریکا ندارد و اقبال کشورهای اروپایی برای رابطه با ایران که در حاشیه اجلاس سالانه سازمان ملل شاهد بودیم کار آمریکا را سخت خواهد کرد. از سویی ترامپ آنقدرها هم مجنون نیست که زمینه تولد یک کشور هسته ای را در خاورمیانه بخاطر لج و لجبازی و برآورده کردن نیات اعراب انجام دهد.
همچنان که اشاره شد ترامپ برجام را تایید خواهد کرد یا اقلا در صورت عدم تایید کنگره همکاری لازم برای اقدامات بعدی با وی را نخواهد داشت. غرولندهای چند وقت اخیر هم از یک سو برای بستن دهان اعراب منطقه و اسراییل تجویز شده و از طرفی بهانه ای برای ترسیم چهره وحشتناک از ایران و فروش تسلیحات نظامی است. شواهد و قرائن بر ادامه سلامت برجام حکایت دارد و البته رفتارهای دستگاه سیاست خارجی در این روزها نمونه یک رفتار احسن است، رفتاری که باعث شده است آمریکا در تقابل با ایران سرش بی کلاه بماند.