*وحید خدادادی
رییس شورای استان دکترمسعودی ریحان در گفتگوی اختصاصی با روزنامه امین معتقد است که به جهت رعایت شان و جایگاه شورا تصمیم به استعفا گرفته است! این عضو شورای شهر تبریز از عملکرد شورای پنجم رضایت دارد و معتقد است که روشنگری در این دوره بیشتر از دوره های قبلی بوده است. پای صحبت های دکتر مسعودی ریحان رییس شورای استان نشستیم که از نظرتان می گذرد:
دلیل استعفای شما از شورای شهر چه بود این استعفا صرفا نوعی بازی رسانه ای و برای فشار به شهرداری بود؟
من انسانی هستم که در هر شرایط و منصبی که باشم تعصب خاصی به آن داشته و دارای تعهد سازمانی هستم. من خودم معلمم و اگر در جامعه اظهار نظر بی موردی نسبت به معلم ها مطرح شود، برایم مهم نیست که آن طرف چه کسی است حتماً جواب آن را خواهم داد. من با شغل معلمی ارتزاق کرده‌ام و عرق ویژه‌ای نسبت به این شغل دارم. فرقی نمی‌کند زمانی هم که نماینده مجلس بودم باز هم همین تعصب را داشتم، حالا هم که به عنوان عضوی از شورای شهر تبریز مشغول فعالیت هستم، به دلیل این که با رای مردم وارد شورا شده ام، نسبت به برخی مسائل حساسیت خاصی دارم و باید پاسدار رای مردم باشم. من اهمیت رای مردم را کاملا درک می کنم. انسانی که آگاهانه به فرد خاصی رای می‌دهد؛ تمام حواس، عقل، فکر، اندیشه، احساس، وجدان و شرف خود را یک جا جمع می کند و یک اسم خاص را در برگه انتخابات می نویسد و اینکه امام خمینی(ره) فرموده بود: «مجلس عصاره ملت است» به همین دلیل است و واقعاً عصاره ملت است. و این رای ها امانت مردم است، چه در شورای شهر و چه در مجلس شورای اسلامی و چه ریاست جمهوری! برای همین زمانی که من در مجلس بودم با هیچ کس معامله نکردم و تنها به وظیفه نمایندگی خودم عمل کردم و حتی یک نفر هم پیدا نمی‌شود که بگوید ریحانی در فلان مورد خاص با من معامله کرد. در شورای شهر هم همین طور است و این را خدای من شاهد است که من هر جا لازم بوده استیضاح کرده ام، تذکر داده ام و طرح تفحص داده ام و تمام اینها بر مبنای اعتمادی است که مردم به من داشتند. خودتان در شورای شهر شاهد هستید که چقدر فشار روی من بود. در مورد همین قطار شهری حتی اگر پدر من هم مدیرعامل قطار شهری بود، همین کار را می کردم. همان طور که مستحضر هستید من آن زمان آقای مولوی را به عنوان شهردار معرفی کرده بودم و این نشان می دهد که چقدر من او را قبول داشتم اما این امر مانع از نقد عملکرد وی نیست.
هرکس هم می‌خواهد باشد، باشد! من به وظایف نمایندگی خودم در شورا عمل می کنم. اگر فردی کار خوبی انجام دهد من دستش را میبوسم، همان طور که یک بار دست کارگری را بوسیدم. برای من بین رفتگر و شهردار هیچ فرقی وجود ندارد و اگر رفتگر وظیفه خود را به درستی انجام دهد، شاید ارزش آن صدها بار بیشتر از شهردار است.
در رابطه با مسئله ای هم که مطرح کردید باید بگویم که یک متمم بودجه را به عنوان لایحه آورده بودند تا رای بیاورند من هم چیز خاصی نپرسیدم فقط خواستم تا بدانم چه تغییرات و جابجایی در آن صورت گرفته است و انصافا آنها هم گزارش خوبی دادند و مطرح کردند که ما صد پروژه را با اعتبار ۱۸۱ هزار میلیاردی را کنار گذاشتیم و هشت پروژه با بودجه ۷۲۵ میلیارد تومان اضافه کردیم، این در حالیست که متممی که باید پارسال می آمد در سال ۹۹ آمده است.
حرف من این بود که جایگاه شورا کجاست؟ و لایحه باید از شورا مجوز اخذ می‌کرد. در برخورد با این قضیه من هم یا باید مثل بعضی آدمها صدایم را بلند می کردم یا خدای ناکرده رفتار نا سنجیده از خود بروز می دادم که این در شان و شخصیت من نیست و نهایتا زورم به خودم رسید و استعفا دادم. اگر من به عنوان رئیس شورا نتوانم جایگاه شورا را حفظ کنم، چه کسی باید حفظ کند؛ بنابراین باید جایگاه شورا را از هر طریق ممکن؛ سوال و استیضاح یا حتی استعفاء حفظ کرد! تنها هدفم حفظ جایگاه شورای شهر است و قصد و غرض خاصی وجود ندارد.
آیا توضیحات شهرداری برای متمم فوق برای شما قانع کننده نبود؟
نه برای من قانع کننده نبود که اعتراض کردم!
دلیل اختلاف شما با رییس سازمان مترو چیست؟ صریح بفرمایید ممنون می شویم! و این که میزان خسارت وارده و دلیل حادثه اخیر چه بود؟
من چندین بار تا به حال این موضوع را در جلسه شورا مطرح کرده‌ام. یکی از مسائلی که وجود دارد در مورد وام ۶۵۰ میلیارد تومانی است که از طرف قطار شهری از بانک ها گرفته شد و این پول به حساب سازمان مترو در بانک شهر گذاشته شده است و مدت ها سود آن را دریافت می کردند، در حالی که این مبلغ بایدصرف توسعه فیزیکی و پیشرفت قطار شهری می‌شد، اما نشد!
متروی تبریز در عرض دو سال حدود دو هزار و ۶۰۰ هزار میلیارد تومان بودجه نقدی، غیر نقدی و اوراق دریافت کرده است. از سال ۸۱ تا سال ۹۷، این مبلغ یک هزار میلیارد تومان بود، چطور میشود که از سال ۸۱ تا ۹۷ با بودجه یک هزار میلیاردی قطارشهری ۹۰ درصد پیشرفت فیزیکی دارد اما طی چند سال اخیر با بودجه ۲۶۰۰ هزار میلیاردی هفت و نیم درصد پیشرفت فیزیکی داشته است. زمانی که برای افتتاح پروژه قرار گذاشته بودید در سال ۹۸ محقق نشد چرا این امر محقق نشده است؟
در کنار این عوامل مترو ما سیگنال، مخابرات و برق ندارد و آن زمان علیرغم اینکه من می‌گفتم سیگنال در قطار شهری تبریز وجود ندارد آنها می‌گفتند شما بازرسی نکرده اید و از این امر اطلاعی ندارید اما در زمان وقوع حادثه قطار شهری که خوشبختانه هیچ مسافری در آن خط نبود اعتراف کردند که سیگنال وجود ندارد. اگر سیگنال وجود داشت حتی اگر راننده خواب هم بود، چنین اتفاقی رخ نمی داد. من دقیقا دلیل تصادف را نمی دانم و باید منتظر گزارش ها باشیم که تاکنون داده نشده است.
میزان خسارت برآورد شده است؟
نه خیر تاکنون اطلاعاتی به ما داده نشده است. فقط گفته می‌شود که ما بیمه‌ایم اما در مورد کیفیت بیمه و نحوه بیمه چیزی گفته نشده است.
آقای دکتر در حالت کلی از عملکرد لیست امید در شورای شهر راضی هستید؟
من راضی هستم و برای دفاع از شورا حرف های زیادی دارم. علت هم این است که شورای شهر به تمام وظایف خود عمل کرده است چه در بحث فضای سبز یا شفاف سازی یا بافت تاریخی پیگیری‌های خوبی انجام شده است، اما باید در نظر بگیریم که شورا یک طرف قضیه است و شهرداری طرف دیگر. اما متاسفانه همیشه عملکرد شورا و شهرداری را با هم در یک قاب دیده می شود. من از رسانه‌ها خواهش دارم که عملکرد شورا و عملکرد شهرداری را با تفکیک بررسی کنند. من خودم به شخصه از وقتی وارد شورا شدم به عملکرد نظارتی خود به ‌طور کامل عمل کرده ام، گرچه شاید در مواردی هم مورد فشار قرار گرفتیم و هجمه هایی نیز به مبارزه شده است اما بدون توجه به حاشیه ها به وظیفه خود عمل کرده ام و با هیچکس مشکل شخصی ندارم. بحث ما عملکرد است و اگر با کسی مساله خاصی نداریم بلکه در رابطه با عملکرد است، نه از نظر شخصیتی و فردی.
به نظر شما اتحادی که باید بین هشت نفر لیست امید بود، وجود داشت؟
در مورد رفتارها بله! به عنوان مثال در مورد لایحه ها اکثریت رای ها نزدیک به هم است اما اختلافات مختصر در چندین مورد وجود داشته است. با این حال ما بیرون از صحن شورا لابی‌گری نداشتیم اما داخل صحن با توجه به تفکرات هم مسیر اکثراً در موارد مطرح شده به تفاهم رسیده ایم و خروجی تصمیم مان یکی می‌شود.
در جایی که مسئله فکری و اندیشه وجود دارد ما کنار هم هستیم اما در مورد بعضی مسائل هم طبیعتاً اختلافاتی وجود خواهد داشت.
به نظر شما آیا امکان تحقق بودجه وجود دارد و معایب آن چیست؟
چون من دقیقا بودجه را بررسی نکرده ام و هنوز دست من نرسیده است، اظهار نظر کردن من کار درستی نیست. هر وقت لایحه بودجه تکثیر شد و به دستم رسید بررسی می کنم نظرات خود را می گویم اما چون تا به حال به دست ما نرسیده است تنها ذهنیتی از کلیات دارم و از جزئیات آن خبری ندارم.
در انتخابات شورای شهر در سال ۱۴۰۰ از تبریز دوباره شرکت می کنید؟
نمی دانم و نمی توانم بگویم چه اتفاقی قرار است بیافتد چون ما از فردای خودمان خبری نداریم و شرکت کردن من در انتخابات بستگی به شرایط و موقعیت دارد.
امکان دارد در جای دیگری غیر از تبریز در انتخابات شرکت کنید؟
نه
عملکرد مالی شهرداری را در طول این چهار سال هم به لحاظ شفافیت و هم به لحاظ سلامت مالی چگونه دیدید، با توجه به اینکه این اواخر بازداشت‌هایی در شهرداری‌های مناطق مهم صورت گرفته است؟
در شورای سوم چهارم و پنجم حسابرسی صورت نگرفته بود ما الان به بررسی و حسابرسی شوراهای ۱۰ سال قبل هم پرداختیم که در راستای شفافیت و جلوگیری از بروز بعضی فسادها بود. هر چند حسابرسی به گذشته ارتباط دارد اما در عین حال راهکارهایی هم برای آینده فراهم می کند تا اشتباهات گذشته در آینده دیگر تکرار نشود و این اقدام خوبی است که در شورای پنجم صورت گرفته است. در شوراهای قبلی مناقصه و مزایده های شهرداری منتشر نمی‌شد اما الان تمام موارد بالای ۱۰۰ میلیون تومان با تمام جزئیات در سایت شهرداری زده می شود. تمام این اقدامات در راستای شفافیت مالی است.
البته من در رابطه با بودجه امسال نیز پیشنهادی دادم و در حال پیگیری آن هستم و آن این است که شورا در بودجه امسال دارای یک ذیحساب باشد و چندین بار در این رابطه با دکتر بهشتی و دکتر دبیری صحبت کردیم و قرار است که اگر این پیشنهاد تصویب شود مانند دیوان محاسبات مانع از بروز بسیاری از مسائل می شود و حساب و کتاب هر روز در اختیار ما قرار دارد و به عنوان یک گلوگاه قوی مانع از بروز اشتباه خطا و فساد مالی می شود و تا ۹۰ درصد خطا را کاهش خواهد داد.
از عملکرد شورا در بحث نظارتی دفاع کردید! بازداشت‌های اخیر در بدنه شهرداری نشانگر ضعف نظارت شورا نبود؟
من قبل از بازداشت های اخیر تذکرات لازم را به شهردار تبریز داده بودم و بارها و بارها خواستار حذف کمیته توافق و خودیاری هایی که شهرداری دریافت می کرد شده بودم، چرا که خود یاری فساد ایجاد می کند. البته خود شهرداری هم برای انجام این کار مشتاق بود و مقاومتی در رابطه با این قضیه نداشت!
آیا شورا از تخلفات افرادی که بازداشت شدند اطلاع داشت؟
من خودم آنها را نمیشناسم و از تخلفات آنها هم خبری ندارم. بحث این است که چرا بدون مجوز طبقات اضافی ساختمان درست می شود و این لایحه هم در رابطه با همین قضیه است تا جلوی عملکرد خودسرانه در این رابطه گرفته شود اما صحبت من در مورد کلیات بودجه است که اصلا نباید مجوز ساخت طبقات اضافی داده شود که بعد هم جریمه بگیریم.
در حالت کلی از عملکرد شهرداری تبریز راضی هستید؟
نمی‌توان عملکرد را در یک نگاه کلی بررسی کرد بلکه باید جزئیات را هم مورد توجه قرار داد. عملکرد را می توان به ۱۰۰ نقطه تقسیم کرد و برای هر ۱۰۰ نقطه نمره‌ ای داد؛ شاید در بعضی موارد ضعیف عمل کرده باشند و در برخی موارد قبول یا متوسط. به نظر من نگاه سیاه و سفید درست نیست. باید ببینیم عملکرد در مورد آسفالت، مدیریت، اطاعت زیر مجموعه از شهرداری، فضای سبز، نوع پاراف و دستورات چگونه است؟! تک تک این ها شرایط خاص خود را دارد و می تواند در نمره کل به شهرداری اثرگذار باشد، اما در حالت کلی اگر از من بپرسند در شهرداری پروژه بالای ۱۰۰ میلیاردی معرفی کن، چنین چیزی در شهرداری ما وجود ندارد!
اما در رابطه با پارک محله می توانم بگویم که در تبریز ۵۰ پارک محله ای ساخته شده است.
اگر به این قضیه اینگونه نگاه کنیم که شهرداران قبلی تنها پوژه های بزرگ را شروع می‌کردند اما محلات را نادیده می گرفتند، اما در این شهرداری به پروژه های کوچک و محلی توجه ویژه شده است و این می تواند حسن باشد. یا مثلاً شهرداران قبلی فضای سبز را با تغییر کاربری به مسکونی یا تجاری تبدیل می کردند اما تا اینجا چه شهرداری و چه شورای فعلی حتی یک مورد هم تغییر کاربری در مورد فضای سبز نداشته است بلکه برعکس می‌توانیم بگوییم فلان واحد مسکونی را تبدیل به فضای سبز کرده ایم.
این که من در برخی موارد نسبت به عملکرد شهرداری واکنش نشان می دهم دلیل نمی شود که تمام اقدامات شهرداری را زیر سوال ببرم، انسان باید نگاه درستی به همه چیز داشته باشد. ما باید همه چیز را با هم ببینیم. تمام تلاش ما در شورا این است که ذهنیت افراد را عوض کنیم.
فرض کنید کارمندان شهرداری ۲۰ سال یا بیشتر است که با یک ذهنیت ثابت مشغول به کار هستند در اینجا باید تغییر درونی اتفاق بیافتد وگرنه تغییر ظاهری چندان ثباتی ندارد.
به عنوان مثال امسال ما به همراه دکتر بهشتی در کمیسیون بودجه شهرداری را برنامه محور کردیم و برای آن چشم انداز ۵ سال تعریف کردیم و الان بودجه شهرداری با برنامه جلو می رود. الان می‌توانیم با مقایسه برنامه‌ای که داده ایم بگوییم آیا بودجه شهرداری مطابق با برنامه پیش بینی شده جلو رفته است یا نه! در حالی که تا قبل از این دوره چنین اتفاقی نمی افتاد.
این موارد شاید امروز به چشم مردم نیاید یا بسته شهروندی که در قالب تفاهم نامه شهرداری با آموزش و پرورش صورت گرفت و در قالب آن ۳۰۰ الی ۴۰۰ هزار جلد کتاب شهروندی در بین مردم پخش و برای کودکان آموزش داده شد. متاسفانه نگاه ما همیشه به شهرداری سخت افزاری بوده است اما این گونه اقدامات نرم افزاری است. همیشه گفته‌ایم شهرداری چقدر پل یا زیرگذر ساخته است اما هیچکس انتظار برنامه های فرهنگی از شهرداری ندارد ما در شورای پنجم با تفکرات نرم‌افزاری در رابطه با بحث های انسان محور و شفافیت شهرداری شیشه ای خوب عمل کرده ایم و برای تمام این موارد ساعت ها وقت و انرژی گذاشته ایم اما هنوز که هنوز است ما نتوانسته این فرهنگ مدرنیته و پست مدرنیته که در ذهن داشتم را به بدنه شهرداری تزریق کنیم. ما هنوز نتوانستیم اهمیت محیط زیست را به شهرداری نشان دهیم. وقتی من از اهمیت وجود پرندگان در شهر صحبت می کنم، حتماً می‌گویند قاطی کرده است. اما اینها مواردی هستند که همگی در قالب محیط زیست مطرح می شوند و تاثیر آن خیلی بیشتر از مسائل عمرانی مثلا ساخت برج ۵۰ طبقه است.
این اعتقاد من است که باید آنقدر محیط زیست را مورد توجه قرار دهیم که ۸۰ درصد برنامه‌های خود را بر اساس آن تنظیم کنیم و ۲۰ درصد را بر اساس سایر موارد. اما بین ذهنیت ما و مدیران شهرداری فاصله زیادی وجود دارد.
سخن پایانی
من اعتقاد دارم که رسانه به عنوان قوه چهارم است. رسانه باید بتواند با مسئولین ارتباط تنگاتنگ داشته باشد و در رابطه با رفتار و عملکرد مسئولان پاسخگو کند به نقد سازنده داشته باشد، رسانه باید با پیشنهاد خدمت مدیر برود تا منجر به اصلاح شرایط شود.
ممنون که در این گفتگو شرکت کردید.