روزنامه امین
سرمقاله
وحید خدادادی/روزنامه نگار

تنش ها میان ایران و آژانس بار دیگر شدت گرفته است. گروسی، مدیرکل آژانس، هفته گذشته بعد از یک جلسه شورای حکام از ایران به خاطر دو مسئله انتقاد کرد. او ادعا کرده که ایران به مدت بیش از چهار ماه به بازرسان آژانس اجازه دسترسی به دو سایت را نداده و برای یک سال نیز از پاسخ دادن به سوالات آژانس درباره سایت های مشکوک هسته ای خودداری کرده است! نهایتا عصر جمعه تروئیکای اروپایی کار خودش را کرد و قطعنامه ای در شورای حکام آژانس بر علیه ایران به تصویب رسید. همزمان اروپایی ها یک بیانیه صادر کردند و به نوعی از تمدید تحریم های تسلیحاتی سازمان علیه ایران حمایت کردند. حالا دیگر معلوم شده است که اروپا در تحریم های تسلیحاتی کاملا از آمریکا حمایت می کند! در واقع بعد از هشت سال، آژانس قطعنامه ای در محکومیت ایران صادر کرد و جالب آن که اروپایی ها آن را تهیه کرده بودند. اروپا بر این باور است که ریشه اختلاف نظر به برجام ارتباطی ندارد، بلکه به ادعاهای اسرائیل درباره گذشته برنامه هسته ای ایران مربوط است، اسنادی که اسرائیل مدعی سرقت آنان است و مربوط به برنامه های هسته ای ایران در منطقه شورآباد است. این پایان ماجرا نیست و هفته آینده شورای امنیت سازمان ملل ادعای گوترش مبنی بر دست داشتن ایران در انفجار تاسیسات نفتی عربستان را در دستور کار خواهد داشت. شرایط حاکم بر آژانس و گزارش اخیر گوترش و اوضاع قابل پیش بینی شورای امنیت حاکی از ایجاد یک جو مسموم علیه ایران است. هر چند برخی تحلیل ها حکایت از تدیون سیاست جدید توسط سه گانه اروپایی علیه ایران دارد، اما همانطور که در هفته گذشته به آن اشاره شد، چندان نمی توان این تحرکات را جدی گرفت. به نظر می رسد آن چه بر اوضاع این دو نهاد بین المللی می گذرد را نباید جدای از بحث تمدید تحریم تسلیحاتی ایران دانست که زمان آن در ماه های آینده رو به اتمام است. اما بایستی از طرف اروپایی پرسید به فرض محال ادعای مترسک اسراییلی حتی اگر درست باشد، باز آنان بوده اند که در عمل به تعهدات خود ناکام بوده اند. وقتی اروپا حتی توان اجرای طرح اینستکس را هم نداشت، چنین قطعنامه هایی مضحک به نظر می رسد. ایران تنها طرف قرارداد برجامی بود که در طول همه این سال ها مو به مو بندهای قرارداد ۲۲۳۱ را اجرا کرد و به هر میزان که ایران حسن نیت نشان داد، در مقابل طرف اروپایی خلف وعده کرد و به اصطلاح عام پیچاند. باز خدا پدر ترامپ را بیامرزد که اقلا این جرات و صداقت را داشت که بدون سیاست بازی و وقت خریدن همان ابتدای کار از برجام خارج شد و تکلیف همه را مشخص کرد. اما اروپا نه از برجام خارج شد و نه تعهدی در قبال این قرارداد داشت. تروئیکای اروپایی در فقره برجام نشان داد که ارادهای از خود ندارد و صرفا بادمجان دور قاب چین است که اگر نبود برجام به چنین سرنوشتی دچار نمیشد. به نظر میرسد که سیاست خارجی ایران در قبال وضعیت فعلی باید بر اساس منافع ملی باشد و نه رفتارهای مسخره آمیز اروپایی ها! پرونده هسته ای ایران خارج از برجام نبوده و این نمیشود که هر دم از این باغ بری برسد، داستان هسته ای ایران با برجام تمام شده و اجازه دسترسی بیش از این قرارداد با توجه به سابقه آنان در این چند سال در عمل به تعهداتشان و سرنوشت عبرت آموز لیبی منطقی و عقلانی نیست. اگر ادعای جدیدی موجود است باید در راستای برجام و بعد از عمل به آن باشد و نمیشود که ایران با همه درخواست ها موافق باشد و اروپایی ها هم انگار نه انگار! وقتی جرات نه گفتن به آمریکا را ندارند، بایستی آماده نه شنیدن از طرف ایران باشند، و نهایت این خیمه شب بازی هم تمدید دوباره تحریم تسلیحاتی است که از قبل قابل پیش بینی بود و نبایستی به آن بها داد.